​Khi mạng sống bị đặt cược trên bàn nhậu

Chế tài xử phạt theo Nghị định 100 và các quy định sửa đổi được đánh giá là nghiêm khắc bậc nhất từ trước đến nay. Thế nhưng, thực tế đáng buồn và đáng sợ là trên những cung đường Thủ đô, đặc biệt là vào dịp lễ Tết hay những ngày cuối tuần, bóng dáng của những "ma men" sau tay lái vẫn chưa hề vắng bóng. Sự coi thường pháp luật, bất chấp tính mạng của chính mình và cộng đồng đang là một hồi chuông báo động khẩn thiết, đòi hỏi chúng ta phải nhìn nhận lại về ý thức và văn hóa tham gia giao thông.

​Những con số biết nói và sự "lì lợm" trước pháp luật

​Dạo quanh các chốt kiểm tra nồng độ cồn của lực lượng Cảnh sát giao thông Hà Nội và các tổ công tác vào những khung giờ cao điểm ban đêm, không khó để bắt gặp những hình ảnh vừa bi hài, vừa phẫn nộ.

​Mặc dù mức phạt cho hành vi vi phạm nồng độ cồn ở mức kịch khung có thể lên tới 40 triệu đồng đối với ô tô và tước giấy phép lái xe 24 tháng - một chế tài đủ sức răn đe mạnh mẽ về kinh tế và quyền lợi nhưng nhiều tài xế vẫn "nhắm mắt làm ngơ". Lý do đưa ra thì muôn hình vạn trạng: "Nhà ngay gần đây", "Vui bạn vui bè uống có một ly", hay thậm chí là "Tưởng giờ này các anh nghỉ rồi"…

​Đáng lo ngại hơn, tình trạng chống đối người thi hành công vụ khi bị phát hiện vi phạm nồng độ cồn đang có chiều hướng gia tăng và manh động. Không ít trường hợp tài xế say xỉn cố thủ trong xe, lăng mạ chiến sĩ Cảnh sát giao thông, thậm chí liều lĩnh lao xe vào tổ công tác để thông chốt. Đây không đơn thuần là vi phạm hành chính, mà là biểu hiện của sự suy đồi về đạo đức công dân, sự coi thường kỷ cương phép nước.

Lực lượng Cảnh sát giao thông kiểm tra nồng độ cồn đối với người tham gia giao thông (Ảnh: Anh Tiến)

Thống kê của Phòng Cảnh sát giao thông Hà Nội cho thấy, trong 9 ngày nghỉ Tết Bính Ngọ 2026 (từ 14/2 đến 22/2, tức từ 27 Tết đến mồng 6 Tết), lực lượng Cảnh sát giao thông Hà Nội đã xử lý 2.139 trường hợp vi phạm trật tự an toàn giao thông đường bộ, đường sắt; phạt tiền (ước tính) hơn 9,4 tỷ đồng. Đáng chú ý, trong các trường hợp vi phạm trật tự an toàn giao thông, có 1.453 trường hợp vi phạm về nồng độ cồn...

Tình trạng vi phạm nồng độ cồn còn tiếp diễn và gia tăng trong những ngày gần đây, đáng nói, có nhiều trường hợp vi phạm nồng độ cồn gấp đôi mức cao nhất theo quy định. Đơn cử, mới đây Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 5 (Phòng Cảnh sát giao thông, Công an thành phố Hà Nội) triển khai công tác kiểm soát nồng độ cồn trên toàn địa bàn quản lý.

Qua kiểm tra, lực lượng Cảnh sát giao thông phát hiện anh N.X.T (sinh năm 1975, trú tại Hà Nội) điều khiển xe mô tô biển kiểm soát 63D1-178xx bị phát hiện có nồng độ cồn 0,781 mg/lít khí thở, gần gấp 2 lần mức cao nhất theo quy định hiện hành. Với mức vi phạm này, nguy cơ mất kiểm soát tay lái, gây tai nạn giao thông là rất lớn.

Trung tá Nguyễn Trung Kiên, Đội trưởng Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 5 cho biết, bên cạnh việc kiểm soát tại một điểm, đơn vị sẽ duy trì các tổ công tác tuần tra lưu động nhằm kịp thời phát hiện các trường hợp điều khiển phương tiện khi đã sử dụng rượu bia để phòng ngừa tai nạn giao thông.

Đặc biệt, Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 5 sẽ triển khai các tổ công tác ở nhiều khung giờ khác nhau để tài xế loại bỏ tâm lý né tránh, đồng thời kiên quyết xử lý nghiêm các vi phạm.

​Cần hình thành văn hóa từ chối rượu bia khi lái xe

​Tai nạn giao thông do rượu bia thường để lại những hậu quả thảm khốc hơn các loại tai nạn khác, bởi người lái xe thường không làm chủ được tốc độ và không có phản xạ phanh khi va chạm.

Cảnh sát giao thông Hà Nội triển khai kiểm soát nồng độ cồn, sáng Mùng 1 Tết (Ảnh: NT)

Trước thực trạng nhức nhối này, quan điểm của Đảng bộ và chính quyền thành phố Hà Nội là rất rõ ràng: Xử lý vi phạm nồng độ cồn là thường xuyên, liên tục, "không có vùng cấm, không có ngoại lệ". Bất kể người vi phạm là ai, giữ chức vụ gì, khi đã ngồi sau tay lái mà trong hơi thở có nồng độ cồn đều bị xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật. Việc gửi thông báo vi phạm về cơ quan, đơn vị công tác để xem xét kỷ luật Đảng, kỷ luật viên chức cũng đang được thực hiện rốt ráo.

​Tuy nhiên, mệnh lệnh hành chính và chế tài xử phạt chỉ là phần ngọn. Để giải quyết tận gốc vấn đề, cần một cuộc cách mạng thực sự về nhận thức trong mỗi người dân Thủ đô.

​Đã đến lúc chúng ta cần lên án mạnh mẽ hành vi ép rượu bia. Cần hình thành một nét văn hóa mới: Văn hóa từ chối rượu bia khi lái xe và văn hóa ngăn cản người đã uống rượu bia cầm lái. Sự nể nang, xuề xòa trong tình huống này chính là sự tàn nhẫn gián tiếp.

​​Xây dựng một Thủ đô Văn minh - An toàn không chỉ là nhiệm vụ của chính quyền, mà là trách nhiệm của mỗi công dân. Mức phạt có nặng đến đâu cũng không thể thay thế được ý thức tự giác.

​Phía sau tay lái là sự sống. Phía trước tay lái là tương lai của chính bạn và những người khác. Đừng để một phút bốc đồng bên ly rượu đánh đổi bằng cả cuộc đời hối hận sau song sắt hay những nỗi đau không bao giờ nguôi ngoai. Hãy để "Đã uống rượu bia - Không lái xe" trở thành phản xạ tự nhiên, là yêu cầu bắt buộc để bảo đảm an toàn tính mạng cho chính mình và xã hội.

​Bởi chỉ khi nào mỗi người cầm lái đều biết sợ, biết trân trọng sinh mạng con người hơn những cuộc vui phù phiếm, khi đó những cung đường Thủ đô mới thực sự bình yên.

Ngọc Diệp