Tag

Đưa vào trại giam chỉ làm trẻ chưa thành niên “chai sạn” hình phạt

Muôn mặt cuộc sống 08/06/2024 12:46
aa
TTTĐ - Có ý kiến lo ngại nếu quá nhân văn với người dưới 18 tuổi phạm tội "không khác gì thả tội phạm ra đường", Chánh án Toà án Nhân dân Tối cao nêu quan điểm, nhà tù không bao giờ được coi là môi trường giáo dục tốt cả. Nếu trẻ "hơi có lỗi gì đấy" mà đã sử dụng biện pháp nhà tù thì đây không phải là cách làm đúng.
"Mổ xẻ"nguyên nhân khiến giới trẻ phạm tội "Mổ xẻ" nguyên nhân khiến giới trẻ phạm tội: Học cách tự đứng trên chân mình

Nhiều trẻ không ý thức được mình đang phạm tội

Sáng 8/6, thảo luận tại tổ về dự án Luật Tư pháp người chưa thành niên, Chánh án Toà án Nhân dân Tối cao Nguyễn Hòa Bình cho biết Việt Nam là một trong những quốc gia đầu tiên tham gia Công ước của Liên hợp quốc về quyền trẻ em. Công ước khuyến cáo tất cả các quốc gia thành viên phải có bộ luật riêng về tư pháp người chưa thành niên. Tuy nhiên, hiện trong khối ASEAN chỉ còn 2 nước chưa có đạo luật riêng về tư pháp người chưa thành niên và Việt Nam là một trong số đó.

Đưa vào trại giam chỉ làm trẻ chưa thành niên “chai sạn” hình phạt
Chánh án Toà án Nhân dân Tối cao Nguyễn Hòa Bình thảo luận tại tổ

Thảo luận sâu về dự thảo Luật, ông Bình cho biết, các nước đều nhận thấy việc lấy hình phạt và quy trình tố tụng cho người lớn để điều chỉnh một chút rồi áp dụng cho trẻ em là cách làm không hiệu quả. Do trẻ chưa thành niên chưa phát triển đầy đủ về tâm sinh lý; bộ não chưa hình thành đầy đủ, khả năng kiểm soát hành vi kém hơn người trưởng thành, thậm chí thường bốc đồng, manh động.

"Các cháu nhiều khi muốn thử nghiệm một hành vi nào đó, với kiến thức pháp luật chưa đầy đủ có thể dẫn đến phạm tội nhưng lại không ý thức được mình đang phạm tội. Ví dụ, đua xe gây rối trật tự, vào siêu thị lấy đồ ăn mà không biết mình phạm tội trộm cắp", Chánh án Nguyễn Hòa Bình dẫn chứng và cho biết, khi kiến thức pháp luật ở độ tuổi này chưa đầy đủ mà phải đối mặt với hệ thống tư pháp và hình phạt nặng nề, các cháu sẽ dễ bị tổn thương.

Theo ông Bình, điều một số cơ quan băn khoăn là chúng ta nhân văn quá với các cháu có phải thả tội phạm ra đường không? Ông cho rằng "Nhà tù không bao giờ được coi là môi trường giáo dục tốt cả. Nếu trẻ "hơi có lỗi gì đấy" mà đã sử dụng biện pháp nhà tù thì đây không phải là cách làm đúng.

Nhiều nước nghiên cứu, nếu các cháu phạm tội cho vào trại giam luôn chỉ làm các cháu chai sạn với nhà tù, dễ tái phạm. Trong khi đó, ở những nước áp dụng biện pháp chuyển hướng đưa các cháu khỏi nhà tù, tỷ lệ phạm tội giảm khoảng 85%.

Dù việc xử lý người chưa thành niên phạm tội đã được quy định trong 10 luật khác, song theo ông Bình, việc xử lý mà cần tới 10 đạo luật thì rất khó khăn cho các cơ quan tư pháp, cần tích hợp vào một luật riêng để xử lý vừa nghiêm khắc, vừa nhân văn.

Hạn chế tối đa các cháu phải vào trại giam

Dự án Luật Tư pháp người chưa thành niên lần này, theo Chánh án Nguyễn Hoà Bình được xây dựng trên kinh nghiệm của nhiều nước và khuyến cáo của Liên Hợp quốc; có nhiều yêu cầu tiến bộ vừa nhân văn, vừa đảm bảo an toàn, trật tự xã hội.

Với người chưa thành niên phạm tội, theo ông Bình, không được tuyên tử hình, chung thân, mức án ít hơn nhiều so với người lớn cùng tội danh.

Bên cạnh đó, không được giam giữ người chưa thành niên phạm tội như người lớn mà phải có trại giam riêng.

"Ở trại giam đều là tội phạm, tội phạm chuyên nghiệp nên có khi lại đào tạo đứa trẻ đó thành tội phạm chuyên nghiệp", Chánh án Toà án Nhân dân Tối cao nói

Nhấn mạnh phải đảm bảo quyền học tập, quyền tiếp cận thông tin của trẻ, ông Bình cho rằng nếu trại giam không tổ chức được lớp học, phải cho các cháu học trực tuyến.

Ông cũng nêu quan điểm về việc "tách vụ án hình sự" và cho biết Toà án Nhân dân Tối cao yêu cầu vụ án nếu có trẻ em phải tách ra giải quyết độc lập. Nếu không tách, thời hạn điều tra phải theo người lớn, đặt các cháu vào tình trạng bị khởi tố, tạm giam kéo dài.

Bên cạnh đó, yêu cầu đặt ra là cán bộ điều tra, truy tố, xét xử phải là những cán bộ có hiểu biết về tâm sinh lý người chưa thành niên; tiến hành xét hỏi trong môi trường thân thiện.

Ông Bình nhấn mạnh, với người lớn, toàn bộ quá trình phạm tội phải được công khai nhưng với người chưa thành niên, phải nghĩ đến cuộc đời rất dài của các cháu. Nếu bị công khai, các cháu sẽ bị xã hội kỳ thị, phần đời còn lại sẽ rất mong manh. Vì vậy thông tin phạm tội của các cháu phải được bảo mật.

Liên quan quy định về hình phạt, Chánh án Nguyễn Hòa Bình nhận định hình phạt hiện nay với người chưa thành niên phạm tội không hợp lý, rất bất cập và quá nặng.

"Các cháu phạm tội, ngay lập tức bắt tạm giam đưa vào trại, đó là câu chuyện hiện nay. Nhưng dự thảo cho phép bắt, kiểm soát tại nhà bằng các biện pháp tư pháp chuyển hướng, kiểm soát bằng các thiết bị điện tử, không cho ra ngoài", ông Bình phân tích.

Theo ông, với những hành vi như đánh nhau, ăn cắp vặt trong siêu thị…. hoàn toàn có thể áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng, không nhất thiết phải đưa vào trại giam.

Cuối cùng, Chánh án Toà án Nhân dân Tối cao nhấn mạnh, hệ thống hiện hành đang có rất nhiều bất cập, cần được khắc phục bằng một đạo luật riêng, với nhiều quy định nhân văn.

Dự án Luật Tư pháp người chưa thành niên gồm 173 điều, được bố cục thành 5 phần, 11 chương.

Dự thảo Luật giữ nguyên hệ thống hình phạt với người chưa thành niên phạm tội như Bộ luật Hình sự hiện hành, gồm: Cảnh cáo; phạt tiền; cải tạo không giam giữ; tù có thời hạn. không áp dụng hình phạt tù chung thân và tử hình đối với người chưa thành niên.

Dự thảo Luật bổ sung điều luật về hình phạt cảnh cáo cho người chưa thành niên khi phạm tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng do vô ý và có tình tiết giảm nhẹ nhưng chưa đến mức miễn hình phạt.

Thời gian thử thách khi được hưởng án treo được giảm xuống không quá 3 năm.

Dự thảo cũng mở rộng đối tượng người chưa thành niên từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi nếu có tài sản riêng cũng có thể áp dụng hình phạt tiền hoặc cha mẹ, người thân thích của người chưa thành niên có tài sản và tự nguyện thực hiện. Mức tiền phạt không quá một phần ba mức tiền phạt mà điều luật quy định.

Ngoài ra, dự thảo quy định theo hướng giảm mức hình phạt cao nhất với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi từ 18 năm xuống 15 năm tù; người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội từ 12 năm xuống 9 năm tù.

Việc giảm mức hình phạt cao nhất trên không áp dụng với trường hợp phạm 5 loại tội xâm phạm tính mạng sức khỏe và ma túy (Tội giết người; hiếp dâm; hiếp dâm người dưới 16 tuổi; cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi; sản xuất trái phép chất ma túy).

Đọc thêm

Hải Dương: Trong thành công chung có đóng góp không nhỏ của báo chí Muôn mặt cuộc sống

Hải Dương: Trong thành công chung có đóng góp không nhỏ của báo chí

TTTĐ - “Những thành tích tỉnh Hải Dương đạt được trong nhiều năm qua, đặc biệt là năm 2023 có phần đóng góp rất lớn từ sự ủng hộ, cổ vũ, động viên nhiệt tình và trách nhiệm của các cơ báo chí, truyền thông trong và ngoài tỉnh” là nhận định khách quan của Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Hải Dương Trần Đức Thắng.
Tiêu thụ điện toàn quốc lập kỷ lục mới Muôn mặt cuộc sống

Tiêu thụ điện toàn quốc lập kỷ lục mới

TTTĐ - Thời tiết nắng nóng gay gắt diện rộng nhất là ở miền Bắc và miền Trung với một số ngày liên tiếp có nhiệt độ trên 35 độ lại làm tiêu thụ điện toàn quốc lập đỉnh kỷ lục mới.
Chính quyền TP Uông Bí lên tiếng về khóa tu mùa hè năm 2024 ở chùa Ba Vàng Muôn mặt cuộc sống

Chính quyền TP Uông Bí lên tiếng về khóa tu mùa hè năm 2024 ở chùa Ba Vàng

Theo lãnh đạo UBND TP Uông Bí, khóa tu mùa hè chùa Ba Vàng đợt 1 năm 2024 đã kết thúc tốt đẹp, góp phần lan tỏa những giá trị văn hóa, đạo đức Phật giáo và rèn luyện kỹ năng sống cho hơn 6.000 khóa sinh.
“Trái tim hồng” vì những người cùng cảnh ngộ Instant Article (Facebook)

“Trái tim hồng” vì những người cùng cảnh ngộ

TTTĐ - Sinh ra trong gia đình nghèo đông con, cuộc sống của chị Đinh Thị Quỳnh Nga, sinh năm 1977 ở xã Hồng Kỳ, huyện Sóc Sơn, Hà Nội vốn đã nhiều gian nan lại càng thêm thử thách khi một tai nạn nhỏ thuở thơ ấu đã khiến chân trái bị liệt. Vượt qua số phận, chia sẻ yêu thương, người phụ nữ mạnh mẽ ấy hiện là Giám đốc của Hợp tác xã Trái tim hồng, nơi tạo việc làm cho hàng trăm người khuyết tật.
Khi người công nhân là trung tâm tiên phong, sáng tạo… Muôn mặt cuộc sống

Khi người công nhân là trung tâm tiên phong, sáng tạo…

TTTĐ - Tháng 5 hằng năm là Tháng Công nhân - tháng toàn xã hội chăm lo công nhân, phát huy vai trò và tôn vinh đóng góp của giai cấp công nhân cho sự nghiệp phát triển đất nước.
Vững vàng trước “biển trời” thông tin Muôn mặt cuộc sống

Vững vàng trước “biển trời” thông tin

TTTĐ - Báo chí đã đồng hành với nhiều biến cố lịch sử của dân tộc, tường thuật và khắc họa chi tiết theo từng giai đoạn lịch sử, cung cấp cho người dân theo dõi và nắm bắt những thông tin cần thiết.
Những cánh tay nối dài trách nhiệm và sự sẻ chia Muôn mặt cuộc sống

Những cánh tay nối dài trách nhiệm và sự sẻ chia

TTTĐ - Trong hành trình 39 năm xây dựng và phát triển, báo Tuổi trẻ Thủ đô đã không ngừng nỗ lực đổi mới, sáng tạo và tràn đầy khát vọng đúng tinh thần tuổi trẻ. Thời gian qua, báo còn có rất nhiều hoạt động an sinh xã hội được đánh giá vô cùng ý nghĩa, thiết thực. Tiếp nối trách nhiệm và sự sẻ chia, Văn phòng Đại diện (VPĐD) báo Tuổi trẻ Thủ đô tại TP Hồ Chí Minh và Đông Nam Bộ vẫn không ngừng kiến tạo nên những giá trị, sự yêu thương tới cộng đồng, xã hội và bạn đọc phương Nam.
Bí thư Tỉnh đoàn Bình Dương thăm, chúc mừng báo Tuổi trẻ Thủ đô Muôn mặt cuộc sống

Bí thư Tỉnh đoàn Bình Dương thăm, chúc mừng báo Tuổi trẻ Thủ đô

TTTĐ - Nhân kỷ niệm 99 năm ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2024), chiều 20/6, đoàn công tác do chị Trần Thị Diễm Trinh, Ủy viên Ban Thường vụ Trung ương Đoàn, Bí thư Tỉnh đoàn Bình Dương dẫn đầu đã đến thăm, chúc mừng Văn phòng đại diện báo Tuổi trẻ Thủ đô tại Đông Nam Bộ.
Báo chí - cầu nối cho sự đổi mới, sáng tạo và phát triển Nhịp sống phương Nam

Báo chí - cầu nối cho sự đổi mới, sáng tạo và phát triển

TTTĐ - Chuyển đổi số, đổi mới, sáng tạo để phát triển được xem như xu thế tất yếu, là sự tiếp cận và phát triển bắt buộc đối với các ngành nghề, lĩnh vực; báo chí cũng không thể nằm ngoài. Báo chí TP Hồ Chí Minh đang làm tốt sứ mệnh là cầu nối cho sự đổi mới, sáng tạo và phát triển đó.
Những “trái ngọt” đầu tiên khi áp dụng Nghị quyết 98 Muôn mặt cuộc sống

Những “trái ngọt” đầu tiên khi áp dụng Nghị quyết 98

TTTĐ - Nghị quyết số 98/2023/QH15, ngày 24/6/2023 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP Hồ Chí Minh đã và đang mang lại những “trái ngọt” đầu tiên và tăng thêm sức sống mới cho sự phát triển của thành phố mang tên Bác, sau gần một năm triển khai thực hiện.
Xem thêm